Een moment van afwachting en vernieuwing
Open Oproep 19 is opgedeeld in twee secties. De lijst met nummers 1 tot 15, bundelt de opdrachten die zullen verlopen volgens de ondertussen gekende gunningprocedure. De lijst met nummers 16 tot 32 daarentegen, slaat exclusief terug op de modelprojecten van de inhaaloperatie scholenbouw waarvan de gunning in opdracht van Schoolinvest, door de Vlaams Bouwmeester wordt begeleid.
Bij de opdrachten uit de eerste lijst valt de aanwezigheid van de stad Gent dit keer bijzonder op, als locatie, maar ook als opdrachtgevend bestuur. Vier interessante opdrachten van de Hogeschool Gent komen gelijktijdig vrij op vier van haar campussen. De verbouwing door de vzw Kazematten van een loods tot theaterinstituut, maar ook de door de stedelijke diensten geïnitieerde bouw van fietsersbruggen en een nieuw parkeergebouw, vervolledigen de lijst van deze belangrijke Gentse cluster. Voor het overige gaan de onder opdrachten tot 16telkens uit van afzonderlijke opdrachtgevers, bijna steeds lokale besturen. De aanwezigheid van de Vlaamse Overheid als bouwheer is spijtig genoeg opmerkelijk klein.
Naast de genoemde Gentse projecten, bevat de lijst tot OO1915 een mooi gamma van uiteenlopende opdrachten. Op het vlak van cultureel- en administratieve voorzieningen, gaat het om een Akademie van Woord en Beeld (in Deinze), een streekbezoekerscentrum in Heuvelland, en een sociaal huis in Merksplas. Voorts zijn vooral stedenbouwkundige, infrastructurele en landschappelijke projecten aan de orde. Het ‘droogdokkenpark’ in Antwerpen is een eerste uitvoeringsstudie binnen het Masterplan voor de heraanleg van de Kaaien. De pendelparking in Oostkamp vormt een onderdeel van de herinrichting van een verkeersknoop. De beeldkwaliteitsplannen in Landen, Wijnegem, Machelen ten slotte, zijn gericht op de heraanleg van de openbare ruimte. Waar mogelijk, hebben wij er voor geijverd om het eerste onderdeel van de uitvoering in de opdracht te incorporeren. Al bij al omvat de lijst tot en met OO1915 minder opdrachten dan gebruikelijk. Dat heeft natuurlijk te maken met aarzelend investeringsklimaat, dat menig bouwheer er toe aanzet een wat afwachtende houding aan te nemen.
De reductie van het aantal ‘klassieke’ opgaven wordt echter meer dan goedgemaakt door de uitgebreide lijst schoolopdrachten die Schoolinvest als onderdeel van de geplande DBFM- operatie publiceert. Het handelt om een eerste groep van 17 ‘modelprojecten’ binnen de inhaaloperatie, die volgens een wat ingeperkte versie van de Open Oproep zullen worden toegekend. Het meest essentiële verschil met de klassieke procedure is ongetwijfeld dat slechts drie in plaats van de gebruikelijke vijf teams zullen geselecteerd en vergoed worden om hun ontwerpvisie uit te werken. Deze reductie van dit aantal in competitie geplaatste ontwerpbureaus, verhoogt niet alleen de slaagkans, maar gaat tevens samen met een verhoging van het aantal opdrachten. We gaan er dus van uit dat de ontwerpteams die specifiek voor deze oproep van schoolinvest inschrijven, redelijk aan hun trekken zullen komen. Vanzelfsprekend zal de opdrachtgever hier ook doorslaggevend zijn voor de uiteindelijke selectie. Gezien de korte realisatietermijn die door de Overheid is vastgelegd, zal aan de weerhouden ontwerpers een zeer stricte timing worden opgelegd. De Vlaams Bouwmeester houdt echter ook hier de bevoegdheid om uit de toegekomen kandidaturen de initiële selectie te verrichten waaruit de bouwheer dient te putten voor de selectie van de drie kandidaten die hij voor verdere prijsvraagdeelname weerhoudt. Omdat het bij deze inschrijving specifiek over ontwerpopdrachten voor scholenbouw handelt, zullen ervaringen op dit vlak zeker tot aanbeveling strekken. Maar ook de motivatie die meer gerichte interesses voor welbepaalde sites of ontwerpopgaves onderbouwt, vormt meestal een belangrijke ruggesteun. Misschien moeten de geïnteresseerde ontwerpbureaus overwegen om een specifieke portfolio samen te stellen voor deze (en komende) oproep(en) van de inhaaloperatie scholenbouw?
Voor de opdrachten van ‘Schoolinvest’ staan we dus bij een keerpunt. Bij alle partijen van dit publiek-privé partnership bestaat op dit ogenblik een duidelijke wil om de lat van het voorgenomen kwaliteitsniveau hoog te leggen. Wij hopen dat u ons in dat streven zal willen sterken door met dezelfde overtuigingkracht en enthousiasme in te schrijven. Wij zullen er van onze kant zeker over waken dat de hooggestemde ambities van dit ogenblik ook in de praktische uitwerking overeind blijven.
Marcel SMETS
Vlaams Bouwmeester
Modelprojecten van de inhaalbeweging scholenbouw
"Scholen van Morgen"
Omdat een substantiële inhaalbeweging in de modernisering en de bouw van scholen zich in Vlaanderen opdringt, keurde de Vlaamse overheid op 7 juli 2006 het decreet op de inhaalbeweging voor schoolinfrastructuur goed. Dit houdt in dat via alternatieve financiering, met name door een eenmalig PPS-programma, een DBFM-vennootschap zal instaan voor het oprichten en ter beschikking stellen van schoolinfrastructuur. De Inrichtende Machten zullen daarvoor een periodieke, prestatiegebonden beschikbaarheidsvergoeding betalen.
Op 18 maart 2009 werd de NV School Invest vervroegd opgericht. Deze dochtervennootschap van AGIOn, waarin ParticipatieMaatschappij Vlaanderen voor 50% partcipeert, zal de Vlaamse overheid vertegenwoordigen en een minderheidsparticipatie van 25%+1 aandeel aanhouden in de DBFM-vennootschap zoals voorzien is in het decreet. In afwachting van de aanstelling van de private partner gaf de Vlaamse Regering de NV School Invest het mandaat om een aantal voorbereidende werkzaamheden op te starten voor een 20-tal projecten van de investeringslijst van schoolprojecten. Van zodra de DBFM-vennootschap operationeel is, zal deze vennootschap de voorbereidende werkzaamheden van de NV School Invest overnemen.
Binnen haar mandaat kan de NV School Invest, en dit in overleg met de private partner, overgaan tot het aanstellen van ontwerpers.
Voor de modelprojecten betekent dit dat een ontwerper wordt aangesteld volgens een aangepaste procedure van de Open Oproep. Modelprojecten zijn scholenbouwprojecten binnen het DBFM-programma die bij uitstek model kunnen staan voor ‘de school van de toekomst’ en dit zowel op onderwijskundig, architecturaal als op maatschappelijk vlak. Het gaat om projecten met een kenmerkende problematiek, waarvan de strategie, de aanpak en de architecturale oplossingen richtinggevend zijn voor andere projecten.
De procedure verschilt op enkele vlakken van de gewone Open Oproep. De belangrijkste wijziging is dat uit de shortlist van 10 kandidaten, opgesteld door de Vlaams Bouwmeester geen 5, maar slechts 3 kandidaten worden geselecteerd en toegelaten tot de gunningsfase. Daarnaast is het ereloon op voorhand bepaald en maakt het geen deel uit van de gunningscriteria.
Tot slot is ook de selectie- en beoordelingscommissie gewijzigd. De Vlaams Bouwmeester blijft voorzitter, maar de opdrachtgever wordt vertegenwoordigd door een projectleider van AGIOn, twee vertegenwoordigers van de DBFM-vennootschap en 2 vertegenwoordigers van de scholengroep(en), directies en/of Inrichtende Macht. Er is ook nog steeds een extern jurylid betrokken bij de beoordeling van de conceptvoorstellen.
U kan hier de selectie- en gunningsleidraad vinden.
Voor de modelprojecten, en algemeen voor alle projecten binnen het DBFM-programma, worden ontwerpteams gezocht voor een geïntegreerde studieopdracht (architectuur, stabiliteit en speciale technieken). Zij worden verzocht vanuit de projectdefinitie een voorstudie (schetsontwerp) en voorontwerp op te maken en een dossier samen te stellen voor aanvraag van stedenbouwkundige & milieuvergunning. Het ontwerpteam staat verder in voor de opmaak van een prestatiebestek voor selectie en gunning van de uitvoering.
Na gunning zal de uitvoerder het uitvoeringsdossier opmaken en ter goedkeuring aan het ontwerpteam voorleggen. Tijdens de uitvoering zelf, behoudt het ontwerpteam een controle- en supervisieopdracht.
Binnen het DBFM-programma wordt dus een deel van de taken van een ‘klassieke studieopdracht’ van het ontwerpteam doorgeschoven naar de uitvoerder. Het ‘Design’-aspect van de ‘DBFM’ wordt als het ware opgesplitst in de onderdelen ‘D’ (grote d, het deel van het ontwerpteam) en ‘d’ (kleine d, het deel ten laste van de uitvoerder).
De ontwerpteams dienen bijzondere aandacht te hebben voor de levenscyclusbenadering. Dit betekent dat men bij het ontwerp van een gebouw niet alleen rekening houdt met de bouwkosten, maar ook met de vervolgkosten inzake onderhoud, verbruik en beheer. De DBFM-vennootschap bouwt de scholen immers om ze gedurende 30 jaar ter beschikking te stellen van de scholen en wil de exploitatiekosten daarbij optimaliseren.
Opgelet: Kandidaat inschrijvers moeten in hun motivatie per modelproject waarvoor ze kandideren 3 gerealiseerde referentieprojecten opgeven uit hun portfolio. Voor die referentieprojecten zijn te vermelden: de opdrachtgever, een omschrijving en de kostprijs van de dienstenopdracht en de geraamde kostprijs van het gerealiseerde project.
Ter informatie kunnen we tot slot meegeven dat de DBFM-vennootschap parallel met deze Open Oproep voor Modelprojecten zal starten met de selectieprocedure van ontwerpteams (in het DBFM-programma naar verwezen als ‘basisteam’) voor de overige dossiers binnen het DBFM-programma. In het kader van deze selectieprocedure zal door de DBFM-Vennootschap in februari één of meerdere informatiesessies worden georganiseerd. Voor meer informatie aangaande het takenpakket van het ontwerpteam voor de projecten binnen DBFM, en dus ook de Modelprojecten, verwijzen wij u graag naar deze sessies en meer algemeen de communicatie die vanuit de DBFM-vennootschap hieromtrent zal worden gevoerd.
Het overzicht van de projecten kan u hier vinden; de publicatie met het projectenoverzicht kan u hier downloaden.
Om de inschrijvingsprocedure te starten dient u in te loggen met uw bureaucode en paswoord.
Als u voor de eerste keer wenst in te schrijven voor de Open Oproep dient u zich eerst te registreren.
Aan het eind van de online procedure kan u het deelnemingsformulier aanmaken en downloaden. Om geldig ingeschreven te zijn dient u ons twee ondertekende exemplaren van dit formulier te bezorgen. Als u inschrijft als tijdelijke vereniging dienen alle leden het deelnemingsformulier te ondertekenen.
Als dit uw eerste deelname is aan de Open Oproep of als u niet meer heeft deelgenomen sinds Open Oproep 15, dient u ons ook twee exemplaren van uw portfolio te bezorgen.
Uw inschrijving is slechts geldig als wij deze ontvangen voor vrijdag 26 februari om 16u of als zij ten laatste donderdag 25 februari aangetekend verstuurd wordt (poststempel als bewijs).
Ons adres: Vlaams Bouwmeester – Boudewijnlaan 30 bus 45 – 1000 Brussel - België
Als u uw bureaucode en paswoord vergeten bent, of u andere vragen heeft rond de Open Oproep, neem dan contact op via bouwmeester@vlaanderen.be of via telefoon op het nummer +32 2 553 74 00







